MAU - jak to działa
Grażyna Klajn-Zienkiewicz
MAU (Maksymalizacja Addytywnej Użyteczności) to metoda analizy decyzyjnej, która sprowadza się do sześciu kroków , które musimy postawić podejmując decyzję:
Krok 1. Określenie alternatyw wyboru.
Rozpoczyna się od ustalenia jakie alternatywy wchodzą w grę w danej sytuacji. Nie zawsze problem decyzyjny jest jasno określony. W wielu przypadkach alternatywy nie są z góry dane, czy znane i podejmujący decyzje musi je dopiero określić. Decydent jednak rzadko ma pewność , czy wszystkie alternatywy wziął pod uwagę. Doświadczenie uczy, że wszyscy mamy skłonność nadmiernie redukować zestaw dostępnych alternatyw wyboru. Często za bardzo kierujemy się intuicją.
Krok 2. Określenie cech, ze względu na które chcemy oceniać alternatywy.
Nie wszystkie cechy potrafimy zdefiniować od razu, potrzebny byłby analityk lub inne narzędzie które nam w tym pomoże. W związku z tym nie mamy pewności czy uwzględniliśmy wszystko co dla nas jest ważne.
Krok 3. Ocena względnej wagi różnych cech.
Wyodrębnione wcześniej cechy możemy uporządkować od najmniej do najbardziej ważnej. Następnie możemy spróbować określić liczbowo na wybranej skali ważność poszczególnych cech. Można posłużyć się np. skalą od 1 do 10, gdzie 1 - to cecha mało ważna, a 10 - to cecha bardzo ważna, najważniejsza. Z doświadczeń wynika, że z konsekwentnym przypisywaniem wartości liczbowych swoim odczuciom mamy na ogół duże kłopoty. Aby sobie pomóc w ocenie cech można skorzystać z różnych ułatwień, np. porównywać ważność cech w parach. Dziś można też skorzystać z narzędzi informatycznych.
Krok 4. Ocena poszczególnych alternatyw ze względu na pojedyncze cechy.
Bierzemy pierwszą z rozpatrywanych cech i staramy się ocenić tylko ze względu na tę cechę, poszczególne alternatywy. Tu również można posłużyć się skalą np. pieciostopniową, gdzie 1 – to najgorszy poziom danej cechy, a 5 – to najlepszy poziom danej cechy. W ten sposób można każdej alternatywie przypisać jedną z pięciu wartości, w taki sposób, że im lepsza wydaje się nam alternatywa ze względu na daną cechę, tym wyższą wartość jej przypisujemy.
Krok 5. Policzenie całkowitej użyteczności dla każdej z alternatyw.
W najprostszym przypadku polega to na pomnożeniu ocen uzyskanych przez daną alternatywę ze względu na poszczególne cechy przez wagi tych cech i zsumowanie owych ważonych ocen.
Krok 6.Wyniki
Porównanie całkowitych użyteczności poszczególnych alternatyw i wybór alternatywy najlepszej, to znaczy takiej, której całkowita użyteczność jest najwyższa .
Strategia MAU nie jest jedyną analityczną procedurą dochodzenia do decyzji. Jej specyfiką jest to, ze opiera się ona na idei kompensacji, która polega na tym, że wada danej alternatywy ze względu na jedną cechę może być zrównoważona zaletą innej cechy. Posługujemy się tą metodą w naszych codziennych wyborach w prostych sytuacjach decyzyjnych kierując się w dużej mierze intuicją.
Jak z powyższego wynika proces decyzyjny, szczególnie w biznesie jest bardzo złożony i powinien być wspomagany. Stosowane są do tego celu różne metody analityczne, modelowanie matematyczne i różne narzędzia informatyczne .
Takim narzędziem jest KED, który łączy logikę z intuicją.
Pamiętajmy jednak, że mistrzem procesu decyzyjnego jest zawsze człowiek – decydent.